NIPA-30

Afsəddin Nəbiyev: “Prezidentin bu tezisi Cənubi Qafqazın yeni geosiyasi reallıqlarına işarədir”

Prezident İlham Əliyev “Əl-Ərəbiyyə” telekanalına müsahibəsində jurnalistin “Əgər Ermənistanda hər hansı daxili siyasi dəyişiklik baş verərsə, bu, həmin prosesə xələl gətirəcəkmi” sualını cavablandırarkən deyib ki, bu, Ermənistanın özünə ziyan vuracaq, çünki regiondakı güc balansı hər baxımdan tamamilə Azərbaycanın xeyrinədir:

“Yəni demək istərdim ki, Ermənistanın hər hansı gələcək hökuməti hakimiyyətə gəldiyi vaxtdan asılı olmayaraq Vaşinqtonda imzalanan sənədi şübhə altına qoyarsa, Ermənistan ciddi çətinliklərlə üzləşəcək. Çünki regiondakı güc balansı hər baxımdan tamamilə bizim xeyrimizədir. Düşünürəm ki, bu hər kəsə aydındır. Əgər Ermənistan bir daha bizim ərazi bütövlüyümüzü şübhə altına qoysa, biz də adekvat cavab verəcəyik”.

Maraqlıdır, Prezident “regiondakı güc balansı hər baxımdan tamamilə bizim xeyrimizədir” deyəndə nəyi nəzərdə tutur?

Sözügedən məsələyə aydınlıq gətirən AMİP-in sədr müavini Afsəddin Nəbiyev “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bununla bağlı bir sıra məqamlara toxundu: “Prezident İlham Əliyevin “regiondakı güc balansı hər baxımdan tamamilə bizim xeyrimizədir” tezisi Cənubi Qafqazın yeni geosiyasi reallıqlarına işarədir. Bu ifadənin dərin məzmunu bir neçə mühüm amillə izah oluna bilər. 44 günlük Vətən müharibəsi və sonrakı lokal antiterror tədbirləri nəticəsində Azərbaycan: Qarabağ üzərində tam suverenliyi bərpa edib, Silahlı Qüvvələrini müasir texnologiyalarla gücləndirib, Türkiyə ilə müttəfiqlik münasibətlərini strateji səviyyəyə qaldırıb (Şuşa Bəyannaməsi), regional hərbi balansda açıq üstün mövqeyə sahib olub. Bütün bunlar Ermənistanın hər hansı revanşist siyasətini yalnız qeyri-mümkün etmir, həm də ciddi fəlakətə aparan seçim qarşısında qoya bilər. Azərbaycanın enerji resursları və infrastruktur layihələri (Cənub Qaz Dəhlizi, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu və s.) onu regionda strateji iqtisadi mərkəzə çevirib. Ermənistan isə nəqliyyat və enerji layihələrindən kənarda qalıb. İqtisadi cəhətdən təcrid olunmuş vəziyyətdədir, regiondakı tranzit xəritələrinin xaricində qalması ilə strateji asılılıq yaşayır. Vaşinqton, Brüssel, Moskva formatında aparılan bütün danışıqlarda Azərbaycan, BMT tərəfindən tanınan sərhədlər çərçivəsində ərazi bütövlüyünü təmin edib, münaqişə dövründə beynəlxalq hüququn əsas prinsiplərini qoruyub. Ermənistanın separatizmə dəstəyi isə legitim əsaslardan məhrum qalıb. Bu, güc balansının diplomatik müstəvidə də Azərbaycanın lehinə olduğunu göstərir. Ermənistan üçün zəruri davranış modeli sülhün və sabitliyin təmin olunması üçün Azərbaycanın ev tapşırıqlarını yerinə yetirməsi ola bilər. Cənubi Qafqazda sülh və təhlükəsizliyin təmin edilməsi üçün Ermənistan aşağıdakı davranış xəttini seçməlidir: Vaşinqtonda imzalanmış sənədin şərtlərinə əməl etmək, təcili Ermənistan Konstitusiyasında Azərbaycana qarşı yönəlmiş mənfur müddəaların dəyişdirilməsini təmin etmək, sərhədlərin delimitasiya və demarkasiya prosesini sürətləndirmək. Revanşist ritorikadan imtina etmək “Miatsum”, “status” kimi cəfəng zərərli ideyaları yenidən gündəmə gətirməmək, diaspora tərəfindən yönləndirilən avantürist mövqeləri rədd etmək, regional inteqrasiyaya qoşulmaq. Nəhayət, nəqliyyat dəhlizlərinin açılmasına ciddi səy göstərmək, Zəngəzur istiqamətində əməkdaşlığa real yanaşmaq. Ermənistan və digər havadarları bilməmiş deyillər ki, Azərbaycan 90-cı illərin zəif dövləti deyil. Günü-gündən hərbi müdafiə sənayemiz güclənir. Bu gün o, yalnız Cənubi Qafqazda deyil, daha geniş coğrafiyada fraqmental güc mərkəzlərindən biri kimi çıxış edir. Ermənistan isə, hər hansı daxili siyasi dəyişiklikdən asılı olmayaraq, beynəlxalq öhdəliklərə sadiq qalmalı və sülh gündəliyinə uyğun davranmalıdır. Əks halda, Prezidentin qeyd etdiyi kimi, “ciddi çətinliklər” qaçılmaz olacaq. Bu reallıq bir daha göstərir ki, bölgədə uzunmüddətli sabitliyin yeganə yolu sülh müqaviləsinin tam icrası və qarşılıqlı etimadın möhkəmləndirilməsidir”.